IsiXhosa 1996 (XHO96)
15

151Impendulo ethambileyo iyawuthibaza umsindo,

kanti ke wona amazwi akrwempayo ahlobisa igazi.

2Izilumko ziphokoza ulwazi xa zithethayo;

kanti ke zona izityhakala zithulula ubudenge.

3UNdikhoyo uyazibona zonke izinto ezenzekayo;

ubakhangele abenza okubi nokulungileyo.

4Amazwi axolelanisayo angumthi wobomi;

ke wona awenkohlakalo ayawaphula umoya.

5Umntu ongaqiqiyo akayikhathalele imfundiso kayise;

kambe ke yena ozamkelayo iziluleko unengqondo.

6Ubutyebi buyagcinakala emzini womntu olungileyo;

kanti ke yona ingeniso yesikhohlakali isiphathela inkathazo.

7Umlomo wesilumko usasaza ulwazi;

phofu ke akunjalo kwintliziyo yesityhakala.

8Amadini omntu okhohlakeleyo alisikizi kuNdikhoyo,

kambe ke uyayamkela imithandazo yabantu abathe ngqo.

9UNdikhoyo uyazicaphukela iindlela zabantu abakhohlakeleyo,

kodwa uyabathanda abo bathene mbende nezinto ezifanelekileyo.

10Umntu ophambukayo endleleni wohlwaywa qatha;

ke yena okuthiyileyo ukululekwa uya kufa.

11Ingcwaba nelabafileyo azifihlakalanga kuNdikhoyo;

zibeka phi ke ukungafihlakali iingcamango zomntu kuye?

12Abagxeki abafuni kucetyiswa,

bengafuni nokuya nakwizilumko.

13Umntu oxolileyo ukhangeleka enemihlali,

kanti ke yena oneenzingo uyanxuba.

14Umntu onengqondo usoloko elangazelela ukufunda;

kanti ke sona isidovela saneliswa kukumatha.

15Yonke imihla yomntu olusizana ngamabona-ndenzile,

kambe ke kumntu ochwayithileyo ubomi busoloko bufana netheko.

16Kubhetele ukuba lihlwempu elihlonela uNdikhoyo

kunokuba sisinhanha esiphethwe ngamaxhala.

17Xa ukho umoya wobudlelwana akunani nokuba utya imifuno,

ndaweni yokutya inyama yenkomo etyetyisiweyo ikhatshwa yintiyo.

18Umntu onephuku uphembelela uqhushululu;

kanti ke yena onomonde uyayiphelisa ingxabano.

19Indlela yevila soloko ibekelwe ameva;

phofu ke yona eyabathe ngqo iphangalele.

20Unyana olumkileyo uyamvuyisa uyise;

ke yena umntu osisiyatha uyamdela unina.

21Umntu ongabhadlanga engqondweni uvuyiswa bubi,

ke yena onengqondo ihambo yakhe ithe ngqo.

22Apho kungekho kucebisana izicwangciso ziyabhanga,

kanti ke apho kukho abacebisi abaninzi ziyaphumelela.

23Hayi ukuvuya komntu oyaziyo impendulo echanekileyo!

Ewe, ilizwi elithethwe ngexesha elililo lihle kunene.

24Indlela yomntu onengqondo isinga phezulu ebomini;

yena uyayiphepha indlela ehlayo eya kwelabafileyo.

25UNdikhoyo uyayidiliza imizi yabantu abanekratshi;

kanti ke uyawukhusela umhlaba womhlolokazi.

26UNdikhoyo uyazicaphukela iingcinga zabantu abagwenxa;

kanti ezabanyulu zamkelekile kuye.

27Umntu onyolukileyo uyihlisela inkathazo indlu yakhe;

ke yena okuthiyileyo ukunyotywa uya kudla ubomi.

28Umntu olilungisa uyacinga phambi kokuba aphendule;

ke wona umlomo womntu okhohlakeleyo uphuphuma ububi.

29UNdikhoyo ukude kubantu abakhohlakeleyo;

phofu ke uyayiphulaphula imithandazo yamalungisa.

30Imbonakalo echwayitileyo izisa ulonwabo entliziyweni;

ibe ke zona iindaba ezimnandi ziyahlaziya emathanjeni.

31Umntu ophulaphula ukucetyiswa uya kudla ubomi,

azive esekhaya phakathi kwezilumko.

32Umntu ongayifuniyo ingqeqesho uyazilimaza yena ngokwakhe:

kanti ke yena ovayo akululekwa uzuza ukuqonda.

33Ukuhlonela uNdikhoyo kufundisa ubulumko;

indlela eya ewongeni yintobeko.

16

161Umntu uyazenza izicwangciso,

kodwa lona ilizwi lokugqibela lelikaNdikhoyo.

2Zonke iindlela zomntu zilungile kwawakhe amehlo,

kodwa nguNdikhoyo ocikida iinjongo zazo.

3Kunikele kuNdikhoyo konke okwenzayo,

yaye ke yena uya kuziphumelelisa izicwangciso zakho.

4UNdikhoyo unenjongo ngayo yonke into;

ewe, kwanomntu lo ukhohlakeleyo umenzele imini yobubi.

5UNdikhoyo umthiyile umntu ontliziyo inekratshi;

ngokuqinisekileyo ngekhe agwetyelwe.

6Ngako ukuthembeka nokunyaniseka isono siyacanyagushelwa;

ngokuhlonela uNdikhoyo umntu uyabucezela ububi.

7Ukuba uNdikhoyo uyakholiswa yihambo yomntu

neentshaba zakhe zitsho zihlalisane naye ngoxolo.

8Akunani kwaintwana engephi oyizuze ngendlela elungileyo

kunentabalala yengeniso oyifumene ngondlela-mnyama.

9Umntu uyalucwangcwisa uhambo lwakhe,

kodwa nguNdikhoyo olawula ukunyathela kwakhe.

10Ukuthetha kukakumkani kuba ludaba olundilisekileyo;

umlomo wakhe mawungabi naxanasi xa agwebayo.

11UNdikhoyo ufuna kusetyenziswe isilinganiso nesikali esingenagobe;

ubunzima bamatye okuveyisha mabube ngokwezigqibo zakhe.

12Ookumkani bayabucekisa ubugwenxa;

kaloku uburhulumente buzinziswa bubulungisa.

13Ookumkani bayakholiswa ngumntu onyanisekileyo;

ewe, bayamxabisa umntu othetha inyaniso.

14Umsindo kakumkani sisigidimi sokufa;

ke yena umntu olumkileyo uyamthomalalisa.

15Xa bukhululekile ubuso bukakumkani kudliwa ubomi;

ukwamkeleka kuye nqwa nemvula entlakohlaza.

16Kulungile ukuzuza ubulumko kunokufumana igolide;

kungcono ukukhetha ulwazi kunokwamkela isiliva.

17Umntu othe ngqo uhamba ngendlela ebucezelayo ububi;

ewe, oyalusayo indlela yakhe ulondoloza ubomi bakhe.

18Ikratshi lilandelwa yimbubho;

ke kona ukudelela kutshayelela ukuwa.

19Akunani kwaukugqush' eluthulini nabahlelelekileyo

kunokuxhaphaza amaxhoba nabakhukhumeleyo.

20Umntu oyinonophelayo imfundiso uyaphumelela;

ewe, yimihlali yodwa kokholosa ngoNdikhoyo.

21Isilumko esizinzileyo siduma ngengqondo;

ubuciko baso busenza silandelwe ngabantu.

22Ingqiqo ngumthombo wobomi kwabo banayo;

kambe ke imfundiso yeziyatha bubudenge.

23Isilumko siyawabala amazwi esiwathethayo;

intetho yaso isenza silandelwe ngabantu.

24Amazwi amyoli nqwa nobusi;

ayanandipheka emphefumlweni, ephilisa emathanjeni.

25Kukho indlela ebonakala ngokungathi ilungile emehlweni abantu,

kodwa isiphelo sayo sisa ekufeni.Zaf 14:12

26Indlala imenza umntu ukuba asebenze;

ewe, iphango limtyhalela ekuxelengeni.

27Itshijolo lihlala liqingqa ububi;

kwa-amazwi nje alo agqatsa njengomlilo.

28Umntu onobugwenxa udala ingxabano;

umntu ohlebayo wahlukanisa izihlobo.

29Indlavini iyamkhukulisa ummelwane,

imkhokelele kwimikhuba ephuthileyo.

30Omana ewancina amehlo uceba ubugwenxa;

ohlala eluma umlomo utyekele ebubini.

31Izimvi sisithsaba sobuhandiba;

zizuzwa ngabaphila ngobulungisa.

32Onomonde ulungile kunegorha;

olawula umsindo wakhe ungcono kunothimba isixeko.

33Abantu basenokulenza *iqashiso,

kanti ke ngumnwe kaNdikhoyo ofezekisayo.

17

171Akunani kwaukutya iqhekeza lesonka uxolile

kunokuba semzini ozele yinyama yamadini kodwa kugquba imbambano.

2Isicaka esinobulumko sifumana amagunya ngaphezu konyana oza namahlazo,

size naso sibe nenxaxheba elifeni njengabanye oonyana.

3Isiliva ivavanywa ngokuyinyibilikisa embizeni;

igolide ivavanywa ezikweni lomlilo;

kodwa yona intliziyo yomntu ivavanywa nguNdikhoyo.

4Umenzi wobubi uyawuphulaphula umlomo onenkohliso,

kanti ke ixoki liyibazela iindlebe intetho eyenzakalisayo.

5Umntu ohlekisa ngehlwempu ugxeka uMdali walo;

umntu ozivuyelayo iinkxwaleko zabanye uyohlwaywa.

6Abazukulwana libhongo lookhokho,

kanti ke igugu labantwana ngabazali.

7Amazwi obuciko akanakufumaneka emlonyeni wesiyatha;

amazwi obuxoki akalindelekanga emilebeni yesikhulu.

8Ukunyoba kufana nomlingo kulowo ukwenzayo;

uba kuza kumphumelelisa naphi na apho aya khona.

9Obugubungelayo ubugwenxa uzicengezelela ukuthandwa,

kodwa lowo umana ewunokoza umcimbi uchitha ubuhlobo.

10Ukukhalinyelwa kuyamakha umntu onengqondo,

kunokuba imivumbo elikhulu injalo kwisiyatha.

11Umvukeli uqhwaya ingxwaba-ngxwaba;

ke ngoko uthunyelwa isigidimi esingenanceba.

12Kubhetele ukuhlangana nebhere eyohluthwe amathole ayo,

kunokuhlangana nesityhakala sisenza ubudenge.

13Umntu ophindezela ubuhle ngobubi

soze yahlukane nelishwa indlu yakhe.

14Ukuphemba inkathazo kufana nokuqhekezwa kodonga lwedama;

ngoko ke nyawuka ingekakongameli.

15Okhulula umntu onetyala nogweba umntu omsulwa

bobabini uNdikhoyo uyabacekisa.

16Kunceda ntoni ukuba isiyatha siphathe imali, sifune ulwazi,

kanti asinangqondo?

17Umhlobo unothando ngamaxesha onke;

ke yena umntakwenu uzalelwe ukuba nawe kwiimbandezelo.

18Ngumntu ongenangqondo obamba isandla ebhambathisa,

emela ityala lommelwane.

19Umntu othanda ingxwaba-ngxwaba uthanda ubugwenxa;

umntu osoloko eqhayisa ngezinto zakhe uzibizela iingxaki.

20Umntu ontliziyo ikhohlisayo akabi nampumelelo;

kanti nomntu ontetho ikrwada ungena enkathazweni.

21Yinto ebuhlungu ukuba nonyana ongenangqondo;

uyise wesityhakala soze onwabe.

22Umntu onentliziyo echwayitileyo uba nempilo;

kanti ke wona umoya odakumbileyo uyimpehla emathanjeni.

23Umntu okhohlakeleyo uyanyotywa ngasese,

usuke ke wona umthetho ugqwetheke.

24Umntu onengqondo unonophela ubulumko;

ke sona isityhakala amehlo aso athi elapha abe ephaya.

25Unyana osisiyatha uzisela uyise ukukhathazeka;

kanti ke ungumva-ndedwa kunina omzeleyo.

26Yinto embi ukuhlawulisa abantu abamsulwa;

kuyalumeza ukohlwaya izikhulu ezithembekileyo.

27Umntu onengqondo uyawakhetha amazwi akhe,

kanti ke nomntu oqondayo uhlala epholile.

28Kanti ke nesiyatha sicingelwa ukuba sisilumko ukuba asithandi kuthetha;

kaloku umntu othuleyo ubalelwa ukuba yingqondi.